Błyszczka jarzynówka w szklarni – zagrożenie dla ziół i rozsady

Błyszczka jarzynówka w szklarni – zagrożenie dla ziół i rozsady

2026-06-15

W obiektach szklarniowych stwierdzono występowanie błyszczki jarzynówki (Autographa gamma), której gąsienice podgryzają rośliny zielarskie oraz rozsadę. Szkodnik ten jest gatunkiem wielożernym, żerującym na wielu gatunkach i może pojawiać się również w uprawach pod osłonami. Larwy uszkadzają liście, ogonki liściowe i młode części roślin, powodując wygryzienia, szkieletyzację, a przy większej liczebności także gołożery oraz uszkodzenia stożków wzrostu. W przypadku ziół i rozsady oznacza to szybkie pogorszenie jakości handlowej i osłabienie dalszego wzrostu roślin.

Błyszczka jarzynówka jest motylem migrującym. W klimacie umiarkowanym może rozwijać jedno lub dwa nakładające się pokolenia, a samice składają jaja głównie na spodniej stronie liści. Gąsienice są zwykle zielone, poruszają się charakterystycznym „półmiernikowym” ruchem i najintensywniej żerują nocą. Po zakończeniu rozwoju przepoczwarczają się w oprzędzie na roślinie lub w osłoniętych miejscach w materiale szklarniowym. To sprawia, że w szklarni szkodnik może rozwijać się skrycie, a pierwsze objawy często zauważa się dopiero po pojawieniu się wyraźnych uszkodzeń liści.

Należy prowadzić systematyczne lustracje roślin, zwłaszcza młodej rozsady, wierzchołków wzrostu oraz spodniej strony liści. Trzeba zwracać uwagę nie tylko na same gąsienice, ale również na świeże wygryzienia i obecność odchodów. W praktyce duże znaczenie ma także monitoring nalotu motyli, m.in. z wykorzystaniem pułapek feromonowych, które pomagają wcześniej wychwycić zagrożenie.

W ochronie szklarniowej kluczowe jest szybkie usuwanie pojedynczych gąsienic i silnie uszkodzonych fragmentów roślin, ograniczanie chwastów (w okolicy obiektów szklarniowych) będących roślinami alternatywnymi oraz utrzymywanie wysokiej higieny obiektu. W przypadku młodych stadiów larwalnych skuteczne bywają rozwiązania biologiczne oparte na Bacillus thuringiensis, jednak decyzję o zastosowaniu środka należy każdorazowo oprzeć na aktualnej etykiecie i zakresie rejestracji dla danej uprawy. Największą skuteczność uzyskuje się po wczesnym wykryciu szkodnika, zanim dojdzie do silnych uszkodzeń liści i rozsady.