Problemy z przezimowaniem cebuli (głównie ozimej) wynikają najczęściej z połączenia spektrum składowych jak czynniki atmosferyczne, błędy agrotechniczne oraz występowanie chorób grzybowych. W tym sezonie głównym czynnikiem niekorzystnym dla części plantacji w województwie kujawsko-pomorskim były silne, trwające po kilkanaście dni mrozy.

  Kondycja niektórych plantacji rzepaków ozimych jest bardzo zła. Wiele roślin jest martwych, a znaczna część roślin wciąż jeszcze zielonych ma bardzo słaby i uszkodzony system korzeniowy. Na wielu polach województwa wielkopolskiego i dolnośląskiego widoczne są całe place martwych roślin lub roślin drobnych i skarłowaciałych. Powodów takiego widoku jest na pewno kilka. Może to być efekt zaniechanych lub wykonanych nieterminowo zabiegów zwalczających jesienią śmietki, a do potęgowania powodowanych przez nie uszkodzeń przyczynia się na pewno niezachowanie odpowiedniej izolacji przestrzennej od zeszłorocznych zasiewów, czy nawet uprawa w monokulturze. Na złą kondycję roślin może także wpłynąć stosowanie złej jakości materiału siewnego oraz inne błędy popełnione w agrotechnice i właściwym nawożeniu roślin.

Przedwiośnie 2026 przyniosło pewne ocieplenie, jednak warunki meteorologiczne na początku roku odbiegały od wielu ostatnich lat, zwłaszcza pod względem temperatury. Utrzymująca się okrywa śnieżna podczas długich okresów niskich temperatur stanowiła naturalną ochronę ozimin przez wymarznięciami.

    Wzrost temperatury we wczesnym okresie wiosennym jest sygnałem do rozpoczęcia monitoringu plantacji, polegającym na ocenie kondycji roślin po przezimowaniu oraz wystawianiu żółtych naczyń w celu oszacowania liczebności szkodników. Podobnie jak w roku ubiegłym, szybkie nagrzewanie się wierzchniej warstwy gleby pobudziło aktywność owadów. Początek marca 2026 roku był, dla większości obszaru Polski, właściwym momentem do rozpoczęcie systematycznej obserwacji plantacji ozimin pod kątem pojawu wiosennych agrofagów.

Kolejnym problemem przedwiośnia 2026 roku są podtopienia. Gruba pokrywa śnieżna, zamarznięta gleba, nagłe ocieplenie oraz opady tworzą idealne warunki do powstawania rozlewisk wody na dużych obszarach plantacji, szczególnie w zagłębieniach terenu.

Warunki meteorologiczne początku roku 2026 zdecydowanie różniły się od wielu poprzednich sezonów wegetacyjnych. Dzięki okrywie śnieżnej, bardzo niskie temperatury nie powinny być przyczyną wymarznięć. Takie warunki niestety sprzyjają rozwojowi chorób takich jak pleśń śniegowa, pałecznica zbóż i traw oraz zgnilizna rzepaku. Tylko odpowiednio szybko postawiona diagnoza wraz z zastosowaniem prawidłowej ochrony – a przede wszystkim właściwa agrotechnika (głównie nawożenie) może poprawić kondycję plantacje ozimin. 

Do niedawna uważano, że w naszych warunkach klimatycznych soja nie jest atakowana przez żadne groźne szkodniki oraz choroby, a sporadycznie występujące infekcje nie wymagają stosowania środków ochrony roślin. Wraz ze wzrostem powierzchni uprawy soi w Polsce sytuacja uległa zmianie i coraz częściej na tej uprawie notuje się występowanie organizmów chorobotwórczych (przede wszystkim grzybów). 

Zboża, rzepaki i mróz

    Tegoroczna zima wyraźnie odbiega od warunków obserwowanych w ostatnich sezonach wegetacyjnych. Tak niska temperatura powietrza nie występowała od dawna, odzwyczajając rolników od zagrożeń wynikających z wpływu warunków agrometeorologicznych na uprawy ozimin. Odporność roślin na niekorzystne warunki atmosferyczne jest różna, zależna od wielu czynników i zjawisk atmosferycznych, które występują w okresie zimy i przedwiośnia, determinujących kondycję roślin w okresie wiosennym. Gatunki ozime powinna cechować wysoka zimotrwałość.

Jedną z niszczycielskich chorób roślin, przenoszonych przez szczepienie, o wciąż nierozpoznanej etiologii, jest kamienistość miąższu gruszek (ang. Pear stony pit (PSP)). Wpływa ona przede wszystkim na wygląd i jakość owoców gruszki. W wybranych publikacjach jest ona przypisywana wirusowi jamkowatości pnia jabłoni (ASPV, Apple stem pitting virus), hipoteza ta nie została dotychczas potwierdzona.

Tarcznik niszczyciel (Diaspidiotus perniciosus = Comstockaspis perniciosa) to gatunek polifagiczny zasiedlający wiele różnych gatunków roślin uprawnych i dziko rosnących. W Polsce jest groźnym szkodnikiem m.in. jabłoni, porzeczki, śliwy, czereśni. Zasięg występowania szkodnika w Polsce wyraźnie wzrasta. Jest to spowodowane m.in. rosnącym obrotem materiałem rozmnożeniowym, ociepleniem klimatu oraz małym asortymentem środków ochrony roślin przeznaczonych do zwalczania tarcznika.

Z uwagi na duże znaczenie gospodarcze szkodnika zostały podjęte badania mające na celu monitorowanie zagrożeń wybranych upraw sadowniczych ze strony tarcznika oraz wyznaczenie optymalnych terminów zwalczania.